PGZ Stocznia Wojenna sp. z o.o. to najstarsza działająca polska stocznia, kontynuująca nieprzerwanie tradycje stoczniowego rzemiosła od 1922 roku i obecnie skupiona na nowych budowach, modernizacjach oraz remontach okrętów dla Marynarki Wojennej RP. Jej kluczowym zadaniem jest dziś realizacja strategicznego programu Miecznik. W artykule przybliżymy burzliwą historię, przeanalizujemy potencjał techniczny oraz opiszemy najważniejsze realizacje i perspektywy rozwoju spółki należącej do Polskiej Grupy Zbrojeniowej.
Korzenie i historia gdyńskiej stoczni
Historia zakładu sięga 10 maja 1922 roku, kiedy to utworzono Warsztaty Portowe Marynarki Wojennej w Pucku, przeniesione tam z Modlina. Po II wojnie światowej działalność wznowiono w Gdyni-Oksywiu, a w 1950 roku przekształcono je w Stocznię Marynarki Wojennej, która na dekady stała się głównym zapleczem technicznym polskiej floty. Przez lata powstały tam liczne jednostki pomocnicze, a suchy dok i nabrzeża wypełniały remontowane okręty bojowe.
Przełom nastąpił w 2009 roku. Sąd Rejonowy Gdańsk-Północ w Gdańsku ogłosił upadłość Stoczni Marynarki Wojennej S.A. z możliwością zawarcia układu. Niestety, brak porozumienia z wierzycielami sprawił, że w 2011 roku zmieniono tryb postępowania na obejmujące likwidację majątku upadłego. Przez kolejne lata trwał proces wygaszania działalności i poszukiwania nowego inwestora dla tego historycznego miejsca w Porcie Gdynia na Oksywiu.
Dopiero w maju 2017 roku podpisano umowę przedwstępną na zakup majątku. Jedynym oferentem była spółka PGZ Stocznia Wojenna, utworzona specjalnie w tym celu przez Polską Grupę Zbrojeniową. Formalnie działalność operacyjną nowy podmiot rozpoczął rok później, w 2018 roku, przejmując kluczową infrastrukturę, zobowiązania kontraktowe i przede wszystkim – dziedzictwo stuletniego doświadczenia. Adres siedziby to ul. Śmidowicza 48, 81-127 Gdynia, a podmiot figuruje w KRS pod numerem 0000657652.
Jak wyglądała restrukturyzacja finansowa?
Pierwsze lata funkcjonowania nowej spółki cechowało systematyczne wychodzenie z zapaści finansowej odziedziczonej po poprzedniku. W 2018 roku odnotowano stratę w wysokości 26,56 mln zł. W kolejnym roku wynik pogorszył się dramatycznie – strata wzrosła do 64,6 mln zł. Reakcją zarządu był szereg działań naprawczych, w tym decyzja o zbyciu zbędnych aktywów. Wystawiono na sprzedaż 7 hektarów terenów stoczniowych przy ul. Śmidowicza 48 za cenę ofertową 85 mln zł netto, co stało się jednym z filarów późniejszej poprawy wskaźników.
Efekty tych ruchów były stopniowo widoczne. Strata za 2020 rok, wspomagana sprzedażą bocznicy kolejowej, zmalała do 18,6 mln zł. Rok 2021 przyniósł dalszą redukcję deficytu – zakończył się stratą wynoszącą już tylko 1,5 mln zł. Przełomowy okazał się 2022 rok, w którym firma po raz pierwszy od lat pokazała dodatni wynik. Zysk brutto wyniósł 2,47 mln zł, a przychody ze sprzedaży ukształtowały się na solidnym poziomie 177,1 mln zł. Oznaczało to wzrost dochodu o 3,7 mln zł w porównaniu z rokiem 2021 i o 30,7 mln zł względem 2020 roku.
Realizowane projekty i kontrakty
Mimo początkowych trudności finansowych, PGZ Stocznia Wojenna od razu zaangażowała się w sztandarowe programy dla Marynarki Wojennej RP. Już w listopadzie 2018 roku, zaledwie kilka miesięcy po starcie operacyjnym, dokończyła i uroczyście przekazała wojsku korwetę patrolową ORP „Ślązak”. Kontynuowano też przejęte zadania remontowe, modernizując i konserwując jednostki takie jak okręt dowodzenia – jego kompleksowa naprawa główna-dokowa zakończyła się na początku 2021 roku.
Portfolio zleceń stale się rozszerzało. W 2019 roku podpisano umowy na głębokie naprawy dokowe innych okrętów. Stocznia uczestniczy także w budowie dwóch niszczycieli min typu Kormoran II – OORP „Mewa” i „Albatros”, dostarczając na nie zaawansowane systemy Zintegrowanego Mostka Nawigacyjnego i Nawigacji Taktycznej. W styczniu 2021 roku zakład wygrał przetarg na remont okrętu-muzeum ORP „Błyskawica”, zobowiązując się do zakończenia prac przed rozpoczęciem sezonu wystawienniczego w maju 2021 roku.
Jak przebiegał remont ORP „Błyskawica”?
Prace przy niszczycielu, będącym symbolem polskiej Marynarki Wojennej i atrakcją turystyczną Gdyni, miały wyjątkowy charakter. Obejmowały one głównie odtworzenie powłok malarskich kadłuba i nadbudówek, konserwację elementów drewnianych oraz naprawę instalacji pokładowych. Zrealizowanie zadania w zaledwie kilka miesięcy zimowych i wiosennych było logistycznym wyzwaniem, ale zakończyło się sukcesem, pozwalając okrętowi-muzeum punktualnie powrócić na nabrzeże Pomorskie i wznowić przyjmowanie zwiedzających.
Potencjał techniczny i infrastruktura zakładu
PGZ Stocznia Wojenna dysponuje unikatową w skali kraju infrastrukturą, zlokalizowaną w bezpośrednim sąsiedztwie Portu Wojennego Gdynia. Podstawę jej możliwości stanowi dok pływający o imponujących parametrach: zdolności udźwigu sięgającej 8 000 ton, długości całkowitej 150 metrów i szerokości wewnętrznej 27 metrów. Zanurzenie nad kilblokami wynosi 8 metrów, a manewry ułatwiają dwa dźwigi o udźwigu 8 ton każdy. Jednostka może przyjąć statek o maksymalnej długości 160 metrów, szerokości 25 metrów i zanurzeniu 7,7 metra.
Drugim istotnym elementem wyposażenia jest podnośnik mechaniczny z 14 stanowiskami roboczymi. Jego udźwig to 2 500 ton, długość całkowita 100 metrów, a wewnętrzna szerokość 22 metry. Nad kilblokami zanurzenie wynosi 5 metrów, co pozwala na podnoszenie statków o długości do 104 metrów, szerokości 21 metrów i zanurzeniu 4,7 metra. Całości dopełnia system uzbrojonych nabrzeży o łącznej długości ponad 2 000 metrów, zapewniających dostęp do mediów i możliwość prowadzenia prac przy wielu jednostkach jednocześnie.
W skład zakładu wchodzą także wyspecjalizowane ośrodki, takie jak laboratorium chemiczne oraz ośrodek elektroniki i uzbrojenia. Pozwalają one na realizację złożonych zadań z zakresu diagnostyki, kalibracji systemów oraz badań materiałowych, co jest nieodzowne przy obsłudze nowoczesnych platform bojowych.
Program Miecznik i przyszłość stoczni
To na PGZ Stoczni Wojennej spoczywa główny ciężar zbudowania trzech ultranowoczesnych fregat Miecznik dla Marynarki Wojennej RP. Zmiany organizacyjne i największy w historii proces inwestycyjny mają nam to umożliwić.
Obecnie kluczowym zadaniem spółki jest realizacja programu Miecznik, który zakłada budowę trzech wielozadaniowych fregat dla polskiej floty. Jego ukoronowaniem będzie wodowanie pierwszej jednostki, ORP „Wicher”, zaplanowane na sierpień 2026 roku w gdyńskim zakładzie. Równolegle spółka rozwija kompetencje w innych obszarach, czego dowodem jest podpisana 26 maja 2026 roku umowa z Stocznią Szczecińską „Wulkan” na wykonanie bloków dla programu Ratownik, otwierającego nowy rozdział w polskim ratownictwie morskim.
Wyniki finansowe i strategia rozwoju
Za fundament odbicia finansowego uznaje się wdrożenie „Strategii PGZ SW na lata 2022-2026”. Dokument, jak podkreśla Prezes Zarządu Paweł Lulewicz, zakłada konkretne działania na rzecz wzrostu efektywności operacyjnej, podniesienia kompetencji pracowników oraz zaoferowania nowych produktów i usług. Widocznym efektem tych zmian było nie tylko osiągnięcie dodatniego wyniku brutto, ale także bardzo niskie zadłużenie.
W 2023 roku ogłoszono, że spółka finansuje działalność głównie z wypracowanego zysku netto, który wyniósł 21 mln zł. Udział kapitału obcego z tytułu pożyczek i kredytów stanowił zaledwie 7 proc. aktywów. Całość zysku netto przeznaczono na inwestycje i rozwój, a poziom przewidywanych nakładów inwestycyjnych w latach 2023-2024 oszacowano na około 100 mln zł. Oznacza to stabilne perspektywy dla załogi, która otrzymała nowy, motywacyjny system wynagrodzeń.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czym zajmuje się PGZ Stocznia Wojenna i od kiedy działa?
To najstarsza polska stocznia kontynuująca tradycję od 1922 roku, koncentrująca się na budowie, modernizacji i remontach okrętów dla Marynarki Wojennej RP.
Jak doszło do powstania obecnej spółki PGZ Stocznia Wojenna?
Majątek upadłej Stoczni Marynarki Wojennej został wykupiony w 2017 roku przez spółkę utworzoną przez Polską Grupę Zbrojeniową, a operacje rozpoczęto w 2018 roku.
Jak wyglądała restrukturyzacja finansowa i kiedy firma zaczęła osiągać zyski?
Po okresie znacznych strat spółka sprzedała zbędne aktywa i stopniowo obniżała deficyt, osiągając w 2022 roku pierwszy dodatni wynik brutto i dalsze wzmocnienie pozycji w kolejnych latach.
Jakie kluczowe projekty realizuje stocznia dla Marynarki Wojennej?
Wykonywała m.in. przekazanie korwety ORP „Ślązak”, remonty dokowe wielu jednostek oraz udział w budowie i wyposażeniu w systemy niszczycieli min typu Kormoran II.
Co obejmowały prace przy remoncie okrętu-muzeum ORP „Błyskawica”?
Interwencje objęły odtworzenie powłok malarskich, konserwację elementów drewnianych oraz naprawę instalacji pokładowych, co pozwoliło na terminowe udostępnienie okrętu zwiedzającym.
Jakie są możliwości techniczne i infrastrukturalne zakładu?
Zakład dysponuje pływającym dokiem o udźwigu 8 000 ton oraz podnośnikiem 2 500 ton, rozległymi nabrzeżami i specjalistycznymi ośrodkami do badań i serwisu systemów okrętowych.
Jaka jest rola stoczni w programie Miecznik i jakie są plany na najbliższą przyszłość?
Stocznia odpowiada za budowę trzech fregat Miecznik, a pierwsza jednostka ORP „Wicher” ma być wodowana w sierpniu 2026 roku; równocześnie rozwija współpracę przy innych programach, np. Ratownik.
